Welke verdieping? Plaatsen vinden in een gebouw
Je kent schoolplekken en どこですか uit les 09. Lees nu alleen 1階・3階・6階 hardop met de steun eronder: いっかい・さんがい・ろっかい. Luister naar wat er verandert en probeer de drie vormen daarna nog één keer zonder steun.
1. Plaats + は + verdieping + です
階（かい）betekent ‘verdieping’ en staat direct na een getal. In 食堂は1階です is 食堂 het thema, は markeert dat thema en 1階 geeft de verdieping. です sluit de naamzin beleefd af. Nederlands en Engels voegen ‘op/on’ toe; de Japanse structuur heeft hier geen los partikel voor nodig.
Lees een verdieping als één telblok. 1階 is いっかい, niet いちかい. De kleine っ geeft een korte afsluiting vóór de K-klank. Bij 3階 verandert かい in がい: さんがい. We oefenen hier de lezing さんがい; さんかい is ook een geldige lezing. Leer 1階 altijd als いっかい.
Japan telt de begane grond als 1階. Eén bouwlaag hoger is 2階: de Nederlandse eerste verdieping. Daarom gebruiken we hier Japanse niveaunummers. Volg bij de lift de Japanse bordjes; tel niet ongemerkt op de Nederlandse manier.
食堂は1階です。
事務所は4階です。
2. Tien verdiepingen in behapbare groepen
Leer eerst 1階（いっかい）, 2階（にかい） en 3階（さんがい）. Voeg daarna 4階（よんかい）, 5階（ごかい） en 6階（ろっかい） toe. Sluit af met 7階（ななかい）, 8階（はっかい）, 9階（きゅうかい） en 10階（じゅっかい）. Kleine groepen voorkomen dat de afwijkende vormen verdwijnen in één lange telrij.
Markeer vijf ankers: いっかい, さんがい, ろっかい, はっかい en じゅっかい. Bij 1, 6, 8 en 10 hoor je de verdubbelde K na een kleine っ; bij 3 hoor je GAI. De tabel toont de vormen die je hier oefent. Daarnaast zijn さんかい voor 3階, はちかい voor 8階 en なんかい voor 何階 geldig. Ze veranderen het getal niet.
Schrijven helpt het gehoor: kopieer いっかい en はっかい eenmaal en omcirkel de kleine っ. Schrijf daarnaast さんがい en onderstreep が. Lees daarna alleen de kanjivormen 1階, 3階, 6階, 8階 en 10階. Open leessteun pas wanneer je vastloopt.
3. Vraag specifiek met 何階ですか
何階（なんがい）betekent ‘welke verdieping’. Gebruik het wanneer de gezochte plek al bekend is en alleen het verdiepingsnummer ontbreekt. 食堂は何階ですか vraagt dus niet welke plek de kantine is, maar op welke genummerde bouwlaag zij ligt. Het antwoord kan kort zijn: 1階です.
何 heeft in deze combinatie de lezing なん. We oefenen なんがい; de variant なんかい is ook correct. Leer het vraagwoord als één blok. Schrijf niet なにかい en verwissel het niet met なんですか, ‘wat is het?’. Het hoofdwoord 階 bepaalt dat je specifiek naar een verdieping vraagt.
食堂は何階ですか。
1階です。
4. Breed vragen met どこ of precies met 何階
どこですか vraagt breed waar iets is. Het antwoord kan een richting, een herkenningspunt of in deze les een verdieping zijn. 何階ですか vraagt smaller: alleen het verdiepingsnummer ontbreekt. Als iemand vraagt 教室はどこですか, kan 3階です een bruikbaar antwoord zijn. Vraagt die persoon 教室は何階ですか, dan is een verdieping precies het gevraagde type informatie.
Kies de vraag op basis van wat je nog niet weet. Weet je alleen dat je de kantine zoekt, dan is 食堂はどこですか breed en bruikbaar. Weet je al dat de kantine in dit gebouw zit en wil je naar de juiste liftknop, dan is 食堂は何階ですか nauwkeuriger.
5. Een gesprek bij de lift
Een bezoeker vraagt eerst beleefd om aandacht met すみません. Daarna noemt die de gezochte plek en vraagt de verdieping. De medewerker antwoordt met één verdiepingsblok. ありがとうございます rondt het gesprek af. Je hebt geen routewoorden als links of rechts nodig om deze praktische taak te voltooien.
Lees de vier regels eenmaal. Bedek daarna het antwoord en kies zelf een verdieping voor 事務所. In een derde ronde vraag je breed waar de lift is met エレベーターはどこですか; dat is herhaling van de brede locatievraag en vraagt geen verdiepingsnummer als je gesprekspartner een andere bruikbare plaatsaanduiding geeft.
すみません。食堂は何階ですか。
1階です。
ありがとうございます。
エレベーターはどこですか。
6. Zelf ophalen met controlecriteria
Teken een gebouw met drie vakken en schrijf in elk vak een schoolplek. Kies drie verdiepingen, waaronder minstens één afwijkende lezing. Vraag bij elke plek 何階ですか en antwoord zonder de leestabel te bekijken. Controleer daarna kleine っ, 3階 als さんがい en de positie van は en です.
De eindcheck toetst herkenning van de vraagfunctie en van twee afwijkende lezingen, gevolgd door twee begrensde producties. Bij de schrijfvragen zijn de getoonde kanji, kana en romaji toegestane routes. Een nabij maar fout antwoord als いちかい blijft fout, omdat juist de vaste verdiepinglezing wordt getoetst.